Symbol historycznej tożsamości Zakliczyna

W centrum Zakliczyna pojawiła się nowa atrakcja turystyczna. Historyczny „Dom pod Wagą”, przykład lokalnej odmiany małomiasteczkowego budownictwa dziewięciosłupowego został odnowiony dzięki dużemu dofinansowaniu ze środków UE z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego i będzie udostępniany do zwiedzania.

„Dom pod Wagą” zlokalizowany jest przy ulicy ul. Mickiewicza prowadzącej z Rynku do Kościoła pw. św. Idziego Opata. To jeden z najbardziej charakterystycznych dawnych zakliczyńskich domów, pochodzący z 1767 roku. Zbudowano go na dziewięciu słupach z zastrzałami. Tworzą tzw. wysokie podcienia. Słupy podtrzymują dach w taki sposób, że kształt i przebieg ścian wewnętrznych może być dowolny i zmieniany według potrzeb, co stanowi ewenement na skalę ogólnopolską.

Burmistrz Miasta i Gminy Zakliczyn Dawid Chrobak przypomniał, że w swojej barwnej historii budynek spełniał różne funkcje – od domu mieszkalnego po skrytkę partyzancką, aż po obiekt muzealny. W czasie okupacji zamieszkiwała go Magdalena Międzyrzecka, pseudonim „Waga” (od której dom powziął swoją nazwę), działająca w Armii Krajowej i udzielająca schronienia partyzantom.

Po II wojnie światowej obiekt zyskał nowe znaczenie jako miejsce popularyzowania historii regionu. Od 1973 roku mieścił się tam amatorski teatr prowadzony przez Stefana Ściborowicza, następnie była Izba Pamiątek, przemianowana w 2002 roku na Muzeum Grodzkie „Pod Wagą” z ekspozycją etnograficzną oraz pamiątkami związanymi z historią Zakliczyna i działalnością ruchu oporu. Muzeum zostało zamknięte w 2013 roku. W 2022 roku Gmina Zakliczyn uregulowała własność budynku i samorząd stał się oficjalnie jego właścicielem. Wykonano dokumentację budowlano-konserwatorską, a teraz sfinalizowane zostały te prace, a trzeba przypomnieć, że budynek był w bardzo złym stanie technicznym.

- Zyskujemy kolejną nową lokalną atrakcję turystyczną. Obiekt powierzony zostanie pod opiekę Zakliczyńskiemu Centrum Kultury i będzie udostępniany do zwiedzania. Będzie tutaj mieć też swoją siedzibę działające od kwietnia tego roku w Zakliczynie Bractwo Kurkowe –mówi burmistrz Dawid Chrobak.

Wicemarszałek Ryszard Pagacz podkreślił, że zabytkowy „Dom pod Wagą” jest dziś nie tylko interesującym zabytkiem architektury drewnianej, lecz również symbolem historycznej tożsamości Zakliczyna. - Łączy w sobie wartości architektoniczne, historyczne i społeczne. Przypomina o dawnym rzemiośle budowlanym, dziejach miasta oraz mieszkańcach, którzy w najtrudniejszych momentach historii wykazywali się odwagą i patriotyzmem – stwierdził.

Remont konserwatorski z zachowaniem dawnych elementów kosztował blisko 1,2 mln zł. Dofinansowanie ze środków UE z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego wyniosło przeszło milion zł (85 proc.), a wkład własny gminy Zakliczyn to blisko 180  tys. zł (15 proc.)

W wydarzeniu uczestniczyli także poseł na Sejm RP Józefa Szczurek-Żelazko, senator RP prof. Kazimierz Wiatr, wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Małopolskiego Wojciech Skruch, starosta tarnowski Jacek Hudyma, pełnomocnik wojewody małopolskiego ds. współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego Stanisław Kaszyk, radny powiatowy Józef Gwiżdż oraz radni Rady Miejskiej w Zakliczynie.