Przejście do firmy KM-Net

olszser1

olszwywoz

nitus3

logo Klucza6 maja 2015 roku w Sali im. W.S. Jordana w ratuszu odbyło się Walne Zebranie Członków i Delegatów Stowarzyszenia Promocji i Rozwoju Gminy Zakliczyn „Klucz”. SPiRG powstało w 1997 roku, a jego pierwszym prezesem przed dwa lata był obecny wiceburmistrz Stanisław Żabiński. Od 1999 do 2001 roku funkcję prezesa pełnił Kazimierz Dudzik, a przez kolejną dekadę z małym okładem Bogusław Furtek. Od marca 2012 roku ponownie prezesem jest Kazimierz Dudzik i od tego czasu Stowarzyszenie ma nowy statut w którym położono duży nacisk na działalność w obszarze kultury i aktywizacji środowisk lokalnych, ponadto w statucie zapisano skróconą nazwę: Stowarzyszenie „Klucz”, a od października 2012 roku starania nowego Zarządu zakończyły się uzyskaniem statusu organizacji pożytku publicznego. W dzisiejszym artykule obszerne fragmenty sprawozdania z działalności Stowarzyszenia w 2014 roku. 

Zarząd od początku tej kadencji w 2012 roku uznał, że podstawowym zadaniem jest współpraca z Zakliczyńskim Centrum Kultury w realizacji zadań statutowych Stowarzyszenia „Klucz” i instytucji kultury.

 

Współpraca z ZCK

To zadanie jest realizowane w sposób modelowy i to nie tylko w odniesieniu do realiów gminnych czy regionalnych. Warto zaznaczyć, że w skali kraju tylko niespełna jedna piąta instytucji kultury ściśle współdziała w realizacji oferty kulturalnej i promocyjnej ze stowarzyszeniami lub fundacjami – mało tego; taką formułę realizują w zasadzie uznane i duże instytucje kultury w Polsce. W subregionie tarnowskim Zakliczyńskie Centrum Kultury i Stowarzyszenie „Klucz” jest jedynym z pionierów tego typu współdziałania, a nasz przykład zaczyna być uważnie analizowany przez środowiska kultury i samorządu lokalnego. Świadczą o tym liczne zapytania i prośby z powiatów tarnowskiego i brzeskiego, a także Tarnowa o przybliżenie zakliczyńskiej formuły dotyczącej np. zasad wzajemnej współpracy i rozliczeń pomiędzy stowarzyszeniem, a instytucją kultury – przy czym w tych środowiskach chodzi raczej o wzbogacenie oferty kulturalnej. W naszych realiach nie chodziło niestety w sensie stricto o wzbogacenie tej oferty, ale o jej ratowanie. Wziąwszy pod uwagę, że w 2014 roku Stowarzyszeniu KLucz i ZCK wspólnie udało się zdobyć 354 475 zł z działalności statutowej i środków zewnętrznych, przy 440 tysiącach złotych dotacji samorządu na działalność ZCK (pełna dotacja Gminy do ZCK wynosiła 490 tys. zł, ale z tego 50 tys. zł przeznaczone było na utrzymanie obiektów sportowych na Kamieńcu – p. K. D.) to widzimy, że suma pozyskanych środków na działalność kulturalną stanowi aż 80% wartości dotacji Gminy. Należy napisać wprost, że te relacje nie są normalnymi relacjami. Dzięki wypracowanym i zdobytym środkom udało się zrealizować wiele projektów ze Świętem fasoli włącznie, które zostało zrealizowane w 2014 roku przede wszystkim za pieniądze pozyskane z grantów przez Stowarzyszenie „Klucz.”

Kluczowe Ośrodki Wsparcia 

Kolejnym obszarem aktywności Stowarzyszenia ”Klucz” jest realizacja programów Ośrodków Wsparcia finansowanych z budżetu Wojewody i Gminy w relacji 80% (MUW)  do 20% (UM) w ramach wspólnego projektu trzech stowarzyszeń pod nazwą Akademia dla Aktywnych. W oparciu o oddziały Stowarzyszenia Klucz prowadzone były cztery ośrodki; Grupa Regionalna Gwoździec w Gwoźdźcu, Klub Seniora „Pogodni” w Zakliczynie, Klub Kameralni w Rudzie Kameralnej oraz świetlicę ZCK w Woli Stróskiej. Jako Klucz Stowarzyszenie aplikowaliśmy o możliwość prowadzenia pięciu ośrodków, ale w wyniku ostatecznej decyzji Burmistrza przyznano nam możliwość prowadzenia czterech ośrodków, to jest oprócz dotychczasowych w Gwoźdźcu i Zakliczynie również w Rudzie Kameralnej i w Woli Stróskiej, natomiast został odrzucony wniosek o ośrodek w Charzewicach. Trzeba zwrócić uwagę na to, że program pod nazwą wspieranie osób w podeszłym wieku w integracji z młodzieżą finansowanego z budżetu Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie i budżetu Gminy Zakliczyn jest z roku na rok coraz bardziej ograniczany i psuty przez donatorów, m.in. poprzez to, że ogranicza się sukcesywnie możliwość zatrudniania instruktorów i specjalistów do prowadzenia zajęć, nie uwzględnia się kosztów utrzymania obiektów, ogranicza możliwość organizacji zajęć poza przypisanym miejscem, etc. Te ograniczenia w konsekwencji odbijają się to poziomie merytorycznym programu, a co za tym idzie, na atrakcyjności programu dla beneficjentów. Tylko silne i spójne środowiska lokalne są w stanie efektywnie spożytkować instrumenty dostępne w ramach programu – do takich należały w 2014 roku ośrodki prowadzone przez Klucz. W bieżącym roku program ośrodków wsparcia nadal nie uwzględnia charakterystyki środowisk wiejskich, a ponadto został jeszcze bardziej spłaszczony merytorycznie, co rodzi poważne obawy o jego trwałość.

Aktywizacja środowisk lokalnych

Istotnym polem aktywności Stowarzyszenia „Klucz” był udział w kontynuacji programu pilotażowego Miejscowości Tematyczne w Małopolsce realizowanego przez Fundację BIS w Krakowie, w którym uczestniczą Gwoździec i Ruda Kameralna. Przypomnę, że pod koniec 2012 roku z inicjatywy Dyrektora ZCK i jednocześnie Prezesa Stowarzyszenia „Klucz” ten program został zaprezentowany w gminie Zakliczyn, a chęć udziału w nim zgłosiły oprócz Rudy Kameralnej i Gwoźdźca, Charzewice. Do finału zakwalifikowały się dwie pierwsze miejscowości. Liderzy społeczni z tych miejscowości wzięli udział w Szkole Animatorów Miejscowości Tematycznych i w kilkunastu warsztatach zrealizowanych w Gwoźdźcu i Rudzie Kameralnej, w wizytach studyjnych na Warmii i Mazurach oraz w Austrii. W imieniu samorządu gminnego, który specjalnie nie palił się do pomocy, opiekę nad programem miejscowości tematycznych sprawowało ZCK. Gwoli sprawiedliwości trzeba podkreślić, że bardzo duże wsparcie w realizacji Miejscowości Tematycznych środowiska z Gwoźdźca i Rudy Kameralnej uzyskały ze strony nie tylko Fundacji BiS w Krakowie i ZCK z Kluczem, ale też ze strony LGD Dunajec – Biała – dotyczy to zarówno kwestii merytorycznej jak i finansowej. W lecie ubiegłego roku nastąpił ważny etap w realizacji projektu Miejscowości Tematyczne, a mianowicie oficjalna inauguracja wiosek tematycznych; „Gwoździec – wioska pod kobieca ręką” oraz „Ruda Kameralna – wioska pozytywnie zakręcona”. Liderzy obu środowisk, w tym członkowie stowarzyszenia „Klucz”, realizują w praktyce ważną ideę ekonomii społecznej napotykając przy tym na różnorakie bariery, ale szczególnie niemiłe te, które wynikają z niechęci i zazdrości ze strony innych grup społecznych bądź ich liderów, dla których pojawienie się nowej siły w środowisku lokalnym jest odczytywane jako zagrożenie dla ich pozycji. Jak już wyżej wspomniałem, władze samorządowe Gminy nie dostrzegały wagi tego projektu, nie okazywały nim większego zainteresowania i nie okazywały wsparcia. Tymczasem liderzy obu miejscowości tematycznych dokonali już rzeczy niezwykłych, tworząc nowe projekty takie jak pierwsza w gminie ścieżka dydaktyczno – turystyczna Gwoździec – Melsztyn, grupę artystyczną „Podkóweczki”, programy questingowe i projekty kulturowo-turystyczne we współpracy z agroturystycznym gospodarstwem „Pod Lupą” w Rudzie Kameralnej.

Ile od nas, ile z budżetu

Współorganizacja projektów promocyjnych i patriotycznych gminy Zakliczyn w roku 2014, przede wszystkim; III Majówki Historycznej, XV Święta fasoli, uroczystości patriotycznych na Mogile, w Charzewicach, w Zakliczynie to nie są slogany ale twarde fakty. Wziąwszy pod uwagę, że na działalność programową w dotacji dla ZCK z budżetu Gminy przeznaczono w 2014 roku około 12 tysięcy złotych, z czego na organizację dożynek w Wesołowie ZCK wydało 6500 zł, a organizacja samego Święta fasoli kosztowała ponad 50 tys. złotych, skala pozyskanych funduszy oraz praca i zaradność członków stowarzyszenia oraz pracowników ZCK jest nie do przecenienia. O ile programy o charakterze patriotyczno – rocznicowym ze względu na swoją specyfikę nie nastręczają podczas realizacji większych problemów organizacyjnych, to organizacja wielkiej, masowej imprezy jakim jest Święto fasoli jest organizacyjnym problemem wielkim. W Zakliczynie nie ma do organizacji takiej imprezy miejsca, które odpowiadałoby rygorom ustawy o organizacji imprez masowych. Istnieje w naszej gminie wielki dysonans pomiędzy stanem infrastruktury kulturalno – rekreacyjnej, a potencjałem kulturowym. Od długiego czasu kultura nie jest ważną dziedziną w programach samorządowych.

Jordan 2014

Kontynuacja zainicjowanego przez Stowarzyszenie Klucz plebiscytu mającego na celu wyłonienie i nagradzanie osób oraz instytucji działających na rzecz społeczności lokalnej w formie Nagrody Honorowej Stowarzyszenia Klucz - „Jordan”. W roku 2014 przyznaliśmy kolejne 4 statuetki „Jordan” (jest już 12 laureatów tej nagrody), a otrzymali je w 2014 roku podczas gali na Święcie Fasoli; Bogdan Furtek – wiceprezes naszego stowarzyszenia, wieloletni jego prezes, społecznik, przewodnik turystyczny, producent ekologicznej żywności, Jerzy Soska – były obecnie, burmistrz Miasta i Gminy, Józef Wojtas – były przewodniczący Rady Miejskiej i członek naszego Stowarzyszenia, ZF „Gwoździec”. O statuetki dla Józefa Wojtasa i Zespołu Folklorystycznego „Gwoździec” wnioskowały do Kapituły Nagrody oddziały Stowarzyszenia „Klucz” w Gwoźdźcu i Filipowicach, natomiast o „Jordana” dla jednego z założycieli Stowarzyszenia i najdłużej dotąd pełniącego funkcję prezesa SPIRG wnioskował obecny prezes Kazimierz Dudzik. Kapituła Nagrody postanowiła o przyznaniu „Jordana” dla Jerzego Soski w uznaniu jego zasług jako wieloletniego Dyrektora w zakresie zbudowania silnej pozycji Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych im. J. Piłsudskiego w Zakliczynie – lidera w tym zakresie w Powiecie Tarnowskim oraz promocję Gminy Zakliczyn w Polsce poprzez dwukrotną współorganizację Mistrzostw Polski w Podnoszeniu Ciężarów, a w kadencji w której pełnił funkcję Burmistrza za przyśpieszenie w zakresie inwestycji komunalnych. Warto wspomnieć, że również członkowie Stowarzyszenia „Klucz” otrzymali inne prestiżowe nagród, na przykład pani Agata Nadolnik – odznakę ministra kultury - zasłużona dla kultury polskiej oraz nagrodę honorową Powiatu Tarnowskiego Tarnowski Grosz Ziemski, a Janusz Cierlik odznakę ministra kultury - zasłużona dla kultury polskiej. Zarząd Stowarzyszenia wnioskował w 2014 roku do Rady Miejskiej o nadanie honorowego obywatelstwa prof. Janowi Boczkowi – wybitnemu polskiemu uczonemu urodzonemu w Faściszowej oraz do Rady Miejskiej o ustanowienie nagrody honorowej „Zasłużony dla Gminy Zakliczyn”. Jak do tej pory oba wnioski Stowarzyszenia „Klucz” nie znalazły wystarczającej liczby zwolenników w Radzie.

Skąd pozyskiwaliśmy środki

W roku 2014 jako Stowarzyszenie sięgaliśmy po granty finansowe z programów: Mecenat Małopolski, Małopolska. Nasz region Nasza Szansa, funduszy szwajcarskich Fundacji Partnerstwo dla Środowiska, Fundacji im. Jana Hetmana Tarnowskiego, programu Wspieranie osób w podeszłym wieku w integracji z młodzieżą finansowanego z budżetu Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie i budżetu Gminy Zakliczyn, Starostwa Powiatowego w Tarnowie, LGD Dunajec – Biała. Dzięki skutecznej aplikacji budżet Stowarzyszenia „Klucz” w stosunku do roku 2013 był ponad dwukrotnie większy (dokładnie 2,3 większy) osiągając kwotę bilansową ponad 185 tys. zł.

Martwe muzeum

Ponawialiśmy apel do Burmistrza Miasta i Gminy Zakliczyn i Rady Miejskiej w Zakliczynie na rzecz ratowania Muzeum Pod Wagą - apel pozostał bez większej reakcji, niemniej jednak tuż przed wyborami były podejmowane pewne działania, choć można przypuszczać, że wynikały one bardziej ze specyfiki okresu wyborczego, niż faktycznych zamiarów.

Siła oddziałów

Warto zwrócić uwagę na pracę oddziałów Stowarzyszenia „Klucz”: na przykład Gwoździec mógł wreszcie przyjąć zespół „Iglice” z Jászfényszaru i zorganizować fantastyczny dzień kultury polsko – węgierskiej, Filipowice zrealizowały to, co przez lata było niemożliwe, a mianowicie żołnierz – uczestnik Bitwy pod Monte Casino śp. Kazimierz Pachota otrzymał godny nagrobek ze stosowną tablicą nagrobną, Charzewice obroniły swoją tożsamość mimo niechęci wobec grupy byłych władz sołeckich, Klub Seniora jest jednym z najlepszych tego typu klubów w subregionie tarnowskim i jak mówiła w sprawozdaniu Szefowa Klubu gdy Klub zaopiekował się opuszczonymi grobami na cmentarzu w Zakliczynie, to słychać było komentarze, że młodzież się zmobilizowała – młodzież po 50 – tce – skomentowała Janina Bolechała. Na koniec Ruda Kameralna, która nie tylko nie jest na końcu już, ale w gronie liderów pod względem aktywności społeczności lokalnych w Gminie Zakliczyn.

Partner zakliczyninfo

Archiwum


© Oficjalny Portal Internetowy Zakliczyńskiego Centrum Kultury w Zakliczynie. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Wykonanie: M. Papuga. Regulamin witryny www.zakliczyninfo.pl | Zasady przetwarzania danych osobowych